عید نوروز در مرند

عید نوروز یکی از محدود عید هایی در سطح جهان است که توانسته کشورهای زیادی را در محدودیت خود بعنوان یک عید ملی جمع بکند.

عید نوروز در طول هزاره های گذشته، آداب و سنن مخصوص بخود را تدارک دیده است که هرکدام به گونه ای در کشورهای مختلف و در ایران در استان های مختلف ودرآذربایجان در شهرهای مختلف به صور مختلف برگزار می شود.

در شهر مرند نیز با توجه به عمر دیرپای آن آداب و سنن مختلفی برای عید نوروز بوجود آمده است که در قسمتی از آنها با دیگر شهرهای استان مشترک است و تعدادی از رسومات نیز مختص خودش است.

سابق بر این هر چهار ، سه شنبه ی اسفند ماه در مرند گرامی داشته می شد و آتش روشن می کردند اما اکنون تنها آخرین سه شنبه و چهارشنبه ی اسفند ماه در مرند گرامی داشته می شود . آخرین سه شنبه ی اسفند ماه مال شهری ها و آخرین چهارشنبه ی اسفند ماه به روستائیان تعلق دارد که به آنها ( شهرلی لر چرشنبه سی) و ( کندلی لر چرشنبه سی) می گویند.

در این دو روز همشهری ها و روستائیان تابعه به مرند آمده و برای شب چهارشنبه سوری و نیز عیدهدیه و سوغات تهیه می بینند.

یکی از مراسمی که مختص مرند بوده و ادامه ی آن بصورت (حاجی فیروز)در تهران به زندگی خود ادامه می دهد ، مراسم(قیشدان چیخدیلار) است که افرادی صورت خود را سیاه رنگ کرده، کلاه قیفی کاغذی بر سر گذاشته و با زدن دایره و رقص و آواز در سر هر کوی و برزن ، شادی می آفریدند و بدون گرفتن خوردنی، شیرینی و یا پول رهگزران را ول نمی کردند ، آنها می خواندند:

قیشدان چیخدیخ یازه گیردیخ            بیر پول وئرین کوینک آلاخ

کیمدن آلاخ کیمدن آلاخ؟!              حاجی دان آلاخ، حوجودان آلاخ!

طبیعی است که در دیگر رسومات مثل راه انداختن سایاچی- شال ساللاما- فرستادن خوانچه به منزل عروس نامزد و صله رحم- رنگ کردن تخم مرغ و شکاندن آن – پریدن از روی آتش و آب و بازی گردوو بادام و ... با دیگر شهر ها مشترک است.

(بایرامیز موبارک اولسون)